In de media nemen deskundigen over dit thema soms krachtige standpunten in. De teneur is: ‘Pas ermee op.’ Is deze waarschuwing op solide wetenschap gebaseerd? Concrete informatie over de inname en status van micronutriënten bij gezonde mensen wordt beoordeeld aan de hand van zogenaamde voedingsnormen en metingen in (meestal) bloed. Op deze voedingsnormen en ‘optimale status’ is zoveel af te dingen dat het deze deskundigen zou sieren als ze een toontje lager zouden zingen. Een verhaal over voedingsnormen, de beoordeling van de 'status' en supplementen met aandacht voor nuance.

Sinds die tijd hebben grote ontwikkelingen plaatsgevonden op het gebied van microbioomonderzoek. De recente ontwikkeling van DNA-sequencingtechnieken tonen groot potentiaal voor het doen van nieuwe ontdekkingen en een betere toepassing van bestaande kennis.

Together with other functional biomarkers we can transform the healthcare environment to achieve:

• Prediction and prevention of disease
• More precise diagnoses
• Personalised and targeted interventions and
• A more participatory role for patients.¹

This workshop will highlight the importance of this emerging field through use of practical, gut-health examples in clinical care, and how, through adopting this approach we can take a step closer to realising the above.
We will explore the interaction between HLA genes, risk for gluten intolerance and sensitivity, and  functional gut biomarkers, antigliadin antibodies and zonulin^2–4. Evidence around these associations and impact on health will be highlighted, and practical guidelines to improve outcomes will be presented. Other gene-phenotype-environment interactions that will be presented include, the role of histamine genes and their effect on gut health⁵, as well as the crosstalk between gut health and detoxification pathways⁶.

References

1. NHS England » Personalised medicine. Accessed February 27, 2024. https://www.england.nhs.uk/healthcare-science/personalisedmedicine/
2. Infantino M, Manfredi M, Meacci F, et al. Diagnostic accuracy of anti-gliadin antibodies in Non-Celiac Gluten Sensitivity (NCGS) patients. Clinica Chimica Acta. 2015;451:135-141. doi:10.1016/j.cca.2015.09.017
3. Lammi A, Arikoski P, Hakulinen A, et al. Development of gliadin-specific immune responses in children with HLA-associated genetic risk for celiac disease. Scandinavian Journal of Gastroenterology. 2016;51(2):168-177. doi:10.3109/00365521.2015.1067328
4. Voisine J, Abadie V. Interplay Between Gluten, HLA, Innate and Adaptive Immunity Orchestrates the Development of Coeliac Disease. Frontiers in Immunology. 2021;12. Accessed February 27, 2024. https://www.frontiersin.org/journals/immunology/articles/10.3389/fimmu.2...
5. Shulpekova YO, Nechaev VM, Popova IR, et al. Food Intolerance: The Role of Histamine. Nutrients. 2021;13(9):3207. doi:10.3390/nu13093207
6. Strand J. Distinctive Detoxification: The Case for Including the Microbiome in Detox Strategy. Integr Med (Encinitas). 2022;21(4):26-30.

Veel gezondheidsprofessionals denken echter op basis van alleen de lipide-inname een goede inschatting te kunnen maken van de omega-3 en de status van andere vetzuren van hun klant.

Uit onderzoek blijkt dat dit vaak geen correcte aanname is. Inname van omega-3 staat niet gelijk aan opname van omega-3. Onder andere genetica, het innamemoment en de kwaliteit en vorm van het supplement kunnen tot grote verschillen in opname tussen individuen leiden.

In navolging van het Netherlands Heart Journal (Feb 2023) benadrukt Wouter de Jong in deze workshop het belang van het met regelmaat meten van het vetzuurprofiel door middel van een betrouwbare indextest.

Na de workshop kun je op de beursvloer gebruik maken van een beursaanbieding met de Omega-3 Indextest van WHC Labs.

De gevolgen van een verstoord microbioom zijn groot en de oplossing en behandeling ervan is per persoon wisselend. De toename van welvaartziekten wordt steeds meer in het verband gebracht met het microbioom. Research laat de noodzaak zien dat hier meer aandacht voor moet komen. Monique bespreekt een aantal voorbeelden.

Oestrogenen moeten in het lichaam correct gemetaboliseerd en gemoduleerd worden zodat ze een nauwkeurig uitgebalanceerd effect hebben.

Het microbioom speelt op verbijsterende wijze een grote rol in het metaboliseren van oestrogenen en is van invloed op de niveaus van actieve oestrogenen in het bloed. Een dysbiose in de darm kan dus genadeloos leiden tot hormonale klachten. Het concept van het ‘estroboloom’ krijgt steeds meer aandacht in de wetenschappelijke wereld en geeft een heldere verklaring voor de samenhang tussen het darmmicrobioom en hormonale klachten.

In deze workshop wordt de relatie tussen het darmmircobioom en de oestrogeenhuishouding helder uiteengezet. Daarnaast worden praktische handvatten aangeboden om de balans te herstellen.

Waarom hebben de eerste levensjaren zo een grote invloed op het microbioom? Wat zijn de overige gevaren die zorgen voor een ongezond microbioom? In het tweede gedeelte van de workshop legt hij uit hoe je jouw darmen in topconditie krijgt. Hoe ziet bijvoorbeeld het voedingspatroon eruit van mensen met het gezondste microbioom op aarde? Wat zijn daarbij belangrijke parameters zodat je ook meer inzicht krijgt in jouw microbioom?

Ontlastingsonderzoeken geven in detail weer wat er speelt in het darmmicrobioom en kan vaak een verscheidenheid aan klachten met elkaar verbinden. De basis van veel klachten bevinden zich in de darm. Een verstoord microbioom leidt vaak ook tot andere verstoringen elders in het lichaam, want 80% van je weerstand bevindt zich immers in je darm.

We bespreken hoe het microbioom invloed heeft op andere mechanismen, organen en systemen in het menselijk lichaam en hoe je dat terug kunt vinden in de uitslag van het onderzoek.

We bekijken hoe je snel en praktisch de uitslag van een test kunt interpreteren, en wat voor stappen je kunt ondernemen met betrekking tot het adviseren van voeding, suppletie en leefstijl. Waaraan kun je zien of je cliënt niet goed eet, stress heeft of bepaalde aandoeningen onder de leden?

Na deze workshop heb je helder wat de meerwaarde is van microbioomonderzoek!

Bovendien is er een duidelijk verband gelegd tussen het darmmicrobioom en de afgifte van verschillende darmhormonen die belangrijke regulatoren zijn van het perifere metabolisme.

Binnen de mucosale bekleding van de darm synthetiseren en scheiden gespecialiseerde entero-endocriene cellen verschillende hormonen af die een reeks belangrijke fysiologische processen faciliteren. Gezamenlijk vormen deze cellen het grootste endocriene orgaan in het lichaam.

Edwin Bas, leefstijlcoach en opleider, legt verbanden tussen het microbioom en hormonen als GLP1, insuline, PYY (de hongerhormonen betrokken bij energie, eetlust en verzadiging), leefstijl, voeding en metabole ziekten. Ook bespreekt hij het effect van het microbioom op de glucuronide-pathway en het gevolg voor onze steroïden-hormoonhuishouding en het effect op de HPA-, HPT- en HPG-hormoonassen.

Hij bespreekt ook welke praktische voedings- en leefstijlinterventies je direct kunt toepassen voor vaak opmerkelijke resultaten.

Daarmee zijn we er nog niet; net zo belangrijk als klinisch bewezen effectiviteit is de toepassing en ervaring van het gebruik in de praktijk. Er is gebruikersonderzoek gedaan, dat is gepubliceerd in Beneficial Microbes. In het gebruikersonderzoek zijn de ervaringen van patiënten die 7-14 dagen probiotica gebruikt hebben, vastgelegd. De meerwaarde van gebruikersonderzoek voor de praktijk is dat inzicht wordt verkregen in de mate waarin de vaak heel tastbare behoeften van gebruikers, zoals beter slapen, energie en dagelijks welbevinden, worden vervuld door het gebruik van probiotica. Het patiëntenperspectief is een waardevolle aanvulling op klinische onderzoeken naar de effectiviteit van probiotica op klinische uitkomstmaten.

Na deze workshop ben je in staat je cliënten gerichter te adviseren over het inzetten van probiotica, waarmee het microbioom en daarmee de kwaliteit van leven positief beïnvloed kan worden.

Hoe mooi is het dat we bacteriën en schimmels die al van oudsher in onze natuur voorkomen, kunnen gebruiken om de balans weer te herstellen en daarmee gezondheid bevorderen? Immers, bacteriën, virussen en schimmels waren er lang voordat er mensen waren en ze zijn al miljarden jaren in staat elkaar in evenwicht te houden.

Het werken met schimmels in de vorm van medicinale paddenstoelen heet mycotherapie. Op dit moment zijn er circa 15 medicinale paddenstoelen toegestaan door de EFSA om in te zetten voor mycotherapie. Medicinale paddenstoelen reguleren het immuunsysteem waarbij elke paddenstoel zijn eigen focuspunt heeft: remmend als het systeem te hard werkt en stimulerend als het systeem te zacht werkt. Een groot deel van ons immuunsysteem bevindt zich in de darm. Het ligt daarmee voor de hand dat medicinale paddenstoelen ook effect hebben op het microbioom. Zo zijn er medicinale paddenstoelen die anti-bacterieel, anti-parasitair, anti-flogistisch en anti-viraal werken en in staat zijn de tight junctions van het darmslijmvlies te herstellen.

Voor een goede darmgezondheid spelen ook een speciale groep van pre-en probiotica een belangrijke rol: de soil based organisms ofwel SBO. Deze groep van bacteriën is belangrijk voor de gezondheid van planten en bomen én vinden we tegelijkertijd ook terug in de gezonde darm van mensen. SBO’s zijn onder andere in staat de biofilm af te breken in de menselijke darm, kunnen de aanmaak van vitaminen stimuleren en ondersteunen het immuunsysteem. SBO’s worden van nature niet door het maagzuur beïnvloed. Deze waardevolle organismen ondersteunden de mens in de OERtijd al bij een goede darmgezondheid. Helaas krijgen we deze SBO’s van nature niet meer binnen.

In deze presentatie leert Geja je de OER-kracht kennen van zowel medicinale paddenstoelen (mycotherapie) als van OER-oude bacteriën om een microbioom in disbalans te helpen herstellen en gezondheid te bevorderen.

Het gaat namelijk om het effect van de metabole input van de bacteriële samenstelling op de gastheer. Dit kan door onderzoek inzichtelijk worden gemaakt en, het allerbelangrijkste, dan kan een passend individueel advies worden gegeven. Kort samengevat: kijk naar de microbiologische activiteit van de aanwezige bacteriën, niet alleen naar het aantal (kwaliteit vs. kwantiteit). Dit vertelt of en hoe de gezondheid van een persoon positief of negatief wordt beïnvloed.

Tijdens deze workshop worden alle relevante factoren en biomarkers met betrekking tot de darmmicrobioomactiviteit op een rijtje gezet, zodat u juist kunt handelen voor een optimale gezondheidsondersteuning.

Vragen die vaak worden gesteld zijn:

Wat is de juiste aanpak en welke stammen van probiotica werken nu echt voor mijn patiënt?

Bestaat er klinische effectiviteit, die wetenschappelijk bewezen is, voor het inzetten van probiotica bij PDS, buikpijn, gasvorming, verstoorde feces consistentie en reizigersdiarree?

In deze workshop zal Jan Blaauw deze vragen beantwoorden en een aantal bacteriesoorten en een niet-koloniserende gistsoort bespreken met hun specifieke bewezen eigenschappen.

Er zijn echter methoden die tegelijkertijd de stofwisseling én het microbioom switchen naar een gezondere balans. Deze methode, onder andere beschreven in het beroemde wetenschappelijk tijdschrift Nature, is de manier om je microbioom te resetten.

In deze presentatie legt drs. Remco Verkaik uit hoe de methode werkt, wat de te verwachten resultaten kunnen zijn en op welke wetenschappelijke onderzoeken het gebaseerd is.

In wetenschappelijke studies is aangetoond dat de gezondheid van de huid verbeterd en ondersteund wordt door het darmmicrobioom te optimaliseren en zo ontstekingen te remmen, immuunactiviteit te verminderen en de mucosale barrières te versterken. De huid van binnenuit ondersteunen lijkt dus een effectieve manier om huidklachten te verminderen. Daarnaast hebben crèmes, lotions en andere huidverzorging verrijkt met pro-, pre- en postbiotica een anti-aging effect op de huid, en stimuleren ze wondheling en het herstel van schade door uv-straling.

In deze workshop worden de verschillende manieren besproken waarop ons microbioom de huid kan beïnvloeden, en hoe wij dat kunnen optimaliseren met behulp van voeding, leefstijl en specifieke stoffen.

Jelle Blankestijn werkt mee aan het onderzoek en bespreekt de resultaten in relatie tot het microbioom van patiënten met long covid. Hierbij kijkt hij onder andere naar de samenstelling van het microbioom, relaties met klinische variabelen en subgroeperingen gemaakt puur op basis van het microbioom.

In de huidige literatuur is groeiend bewijs dat een parasitaire belasting ontstekings­mechanismen promoot. Inmiddels is ook bekend dat parasitaire belasting het microbioom van de host doet veranderen. Omdat iedere cliënt anders is en omdat het niet altijd direct duidelijk is wat de oorzaak van darmklachten is, zijn er diverse hulpmiddelen voor de behandelaar ontwikkeld. Een gedegen vragenlijst is daar een voorbeeld van.

In deze workshop gaat Annette vooral in op de waarde die een microbioom vervult in de praktijk van de behandelaar bij het behandelen van darmklachten. Ze beantwoordt vragen als, ‘welke ontlastingsonderzoeken doe ik eerst’ en ‘welke waarde heeft een microbioom daarin’.

De onderzoeksgegevens op het gebied van het microbioom zijn bijzonder interessant. Vooral als andere pathogenen (zoals parasieten en gisten/schimmels) zijn uitgesloten kan de bacteriële samenstelling (anaeroob) jou als behandelaar goede extra behandelopties geven.

Laat je verrassen hoe ook jij kunt leren hoe je middels microbioomonderzoek de puntjes op de i kunt zetten bij je cliënten.

Humuszuur, wat normaal gesproken in de bodem aanwezig hoort te zijn, heeft de krachtige en mooie eigenschap om chemicaliën op te ruimen, niet alleen in de bodem maar ook in de mens.

Voor de plant is de bodem zijn ‘darmstelsel’ en wat humuszuur in de bodem doet, doet het ook in de darm van de mens. Zo heeft humuszuur een grote bindingscapaciteit, wat kan zorgen voor een neutraliserend effect op toxines (82%) geproduceerd door schimmels. Bovendien kan humuszuur zware metalen neutraliseren.

Hoewel de positieve eigenschappen van humus- en fulvinezuur wetenschappelijk zijn bewezen, zijn deze stoffen nog relatief onbekend. In deze workshop zal Harry de Wild daarom vertellen over de natuurlijke kracht van humus- en fulvinezuur en hoe deze stoffen kunnen bijdragen aan het verwijderen van chemicaliën en hoe het butyraatverhogend werkt.

Harry zal ingaan op de kwaliteit en werking van humus- en fulvinezuur, ondersteund door zowel wetenschappelijk onderzoek als praktijkervaringen.

De grote variatie tussen individuen heeft ook invloed op klinisch onderzoek. Zo wordt bij evidence-based medicine (EBM) meestal uitgegaan van RCT’s, terwijl de resultaten daarvan per definitie groepsgemiddelden zijn. Sterker nog, de meerderheid van de echte patiënten zouden uitgesloten worden van veel RCT’s. Ze brengen een frisse kijk op klinisch onderzoek, waarbij ze laten zien hoe EBM en personalized medicine hand in hand kunnen gaan bij gepersonaliseerde microbioomtherapie.

Tot slot laten ze zien dat bij veel gezondheidsproblemen het microbioom een rol speelt en hoe geavanceerde diagnostische tools, zoals fecesanalyses en SIBO-ademtesten, je kunnen helpen om patiënten gericht en effectief te behandelen.

Het is nuttiger om inzicht te krijgen in de biologische functie van het darmmicrobioom dan enkel de identificatie van individuele bacteriesoorten. Een darmmicrobioom ingedeeld in functionele groepen, leidt tot een beter begrip en voorspelbaarheid van de effecten van therapeutische interventies.

Deze workshop introduceert een revolutionaire 'ecologische visie' op het microbioom, waarin de activiteit van microbiële groepen centraal staat. Deze benadering, ondersteund door moderne wetenschappelijke literatuur, biedt een nieuw perspectief op het belang en de complexiteit van het darmmicrobioom.

Ontdek hoe deze nieuwe visie het begrip van het darmmicrobioom transformeert en bijdraagt aan een beter begrip van onze gezondheid.

In deze workshop gaat Jeroen de Haas in op de relatie tussen het mondmicrobioom en systemische ziekten en geeft aanbevelingen voor de optimalisatie van het mondmicrobioom.

In deze workshop gaat orthomoleculair kPNI-therapeut Casper Beukema in op de geschiedenis van fermentatie en legt hij het verband met postbiotica. Het concept van postbiotica is relatief recent vergeleken met dat van pre- en probiotica. Onderzoek naar postbiotica staat nog in de kinderschoenen. Uit studies blijkt dat postbiotische supplementen in sommige situaties voordelen bieden ten opzichte van probiotica. Casper legt uit hoe dat zit.