Voldoende inname van calcium is belangrijk ter preventie van hoge bloeddruk, maar is alleen effectief als ook de vitamine D-status op orde is. Dat concluderen wetenschappers in Japan uit het onderzoek dat zij tussen 2014 en 2016 uitvoerden onder inwoners van de plaats Shika, in de landelijke prefectuur Ishikawa. Zij wilden meer weten van de ‘driehoeksverhouding’ tussen calcium, vitamine D en hypertensie.
Voor zowel calcium als vitamine D geldt dat een hogere inname samengaat met een kleinere kans op hypertensie. Er bestaat een nauw verband tussen de beide micronutriënten, dat onder meer bekend is van hun gezamenlijk belang voor een sterke botstructuur. Wanneer het lichaam goed is voorzien van vitamine D, stimuleert dat de absorptie van calcium in de darmen en voorkomt het de uitscheiding via de nieren. Zo hangt ook de mate waarin calcium de bloeddruk kan verlagen, samen met de vitamine D-status: is er wel of niet een tekort?
Aan het onderzoek namen in totaal 619 mensen boven de 40 jaar deel. Hun gemiddelde leeftijd was 60,9 jaar. Via een gevalideerde vragenlijst werd inzicht verkregen in de voedingsstatus van de deelnemers. Van hen hadden 343 personen ofwel 55% een te hoge bloeddruk, waartegen 182 van hen ook medicijnen gebruikten. Als definitie van hypertensie werd aangehouden: een bloeddruk >140/90 mmHg of het gebruik van bloeddrukverlagende medicatie. De overige 276 deelnemers hadden een normale bloeddruk. De vitamine D-status werd bepaald aan de hand van de serumconcentratie, waarbij minder dan 50 nmol/l gold als een deficiëntie. Van dit tekort was sprake bij 32% van de proefpersonen.
Uit de resultaten bleek dat een hogere inname van calcium omgekeerd gecorreleerd was met hypertensie bij degenen met een serumconcentratie vitamine D hoger dan 50 nmol/l. Een dergelijk significant verband werd echter niet gevonden bij degenen met een vitamine D-tekort. Het positieve effect van calcium op de bloeddruk wordt dus aanzienlijk verzwakt als de vitamine D-status te wensen overlaat.
Nakamura H, Tsujiguchi H, Hara A, Kambayashi Y, Miyagi S, Thu Nguyen TT, Suzuki K, Tao Y, Sakamoto Y, Shimizu Y, Yamamoto N, Nakamura H. Dietary Calcium Intake and Hypertension: Importance of Serum Concentrations of 25-Hydroxyvitamin D. Nutrients. 2019 Apr 23;11(4). https://www.mdpi.com/2072-6643/11/4/911/htm