Canadese onderzoekers hebben nieuwe argumenten voorgelegd voor het bestaan van 'metabool gezonde obesitas'. Uit gegevens van 54.000 mannen en vrouwen die uit vijf cohortstudies geleend werden, zagen ze geen verband tussen obesitas en overlijdensrisico wanneer obesitas de enige factor was. Hun bevinding staat in contrast met wat elders in de medische literatuur gesuggereerd wordt en zal weer stof voor discussie opleveren.
De term 'gezonde obesitas' heeft nog maar vrij recent de aandacht van onderzoekers getrokken. In 2013 sprak een meta-analyse zich uit tegen het bestaan en bracht onderzoekers ertoe de term 'gezonde obesitas' naar de prullenbak te verwijzen.
Onderzoekster Jennifer Kuk meent waar de bron van het misverstand precies ligt. Ten eerste hebben voorgaande studies 'metabool gezonde obesitas' nooit scherp genoeg gedefinieerd. Obese individuen werden in de groep 'metabool gezond' verdeeld ook al hadden ze mogelijk een metabole risicofactor. Bijvoorbeeld, het was voldoende om als 'gezond' geklasseerd te worden wanneer ze niet aan hypertensie, diabetes of dyslipidemie lijden. Maar dat betekent nog niet dat ze echt gezond zijn, want ze kunnen nog steeds aan metabool syndroom of preklinische hypertensie lijden.
Ten tweede worden risicofactoren vaak geclusterd. Onderzoekers vergelijken dan het overlijdensrisico geassocieerd met metabole risicofactoren met of zonder obesitas, en concluderen dan dat obesitas schijnbaar een risicofactor is. Maar dat een individu met obesitas en hoge bloeddruk een hoger overlijdensrisico heeft dan een niet-obese individu met hoge bloeddruk, betekent nog niet obesitas een losstaande risicofactor is.
Obesitas zonder een enkele metabole risicofactor is zeldzaam. In deze studie was slechts 1 op de 20 obese deelnemers 'metabool gezond' en slechts 1,2 % was nog steeds 'metabool gezond' na een gemiddelde opvolgtijd van bijna 13 jaar. Dat is dan ook de reden waarom het overlijdensrisico van de factor obesitas nooit eerder geïsoleerd werd berekend: er is een gebrek aan voldoende gegevens van een voldoende aantal deelnemers.
Kuk JL, Rotondi M, Sui X et al. Individuals with obesity but no other metabolic risk factors are not at significantly elevated all-cause mortality risk in men and women. Clin Obes. 2018 Jul 12. doi: 10.1111/cob.12263
Hill JO, Wyatt HR. The myth of healthy obesity. Ann Intern Med. 2013 Dec 3;159(11):789-90