darmmicrobioom_eczeem
Darmmicrobioom moeder gelinkt aan eczeem

Nieuw Nederlands onderzoek benadrukt de belangrijke rol van de darmbacteriën van de moeder bij de opbouw van het darmmicrobioom van haar baby Er is bovendien een opvallend verband tussen het maternale darmmicrobioom en eczeem bij het kind, zo blijkt uit een studie uit het Lifelines NEXT-cohort.

De studie omvatte 714 moeder-kindparen die tussen 2016 en 2019 deelnamen. De onderzoekers analyseerden met metagenomische sequencing 4526 ontlastingsmonsters, verzameld vanaf week 12 van de zwangerschap tot twaalf maanden na de geboorte. Vervolgens koppelden ze deze aan 474 klinische, voedings- en blootstellingsvariabelen. Daarnaast analyseerden zij vaginale monsters van 82 vrouwen en moedermelk van 90 vrouwen. De moeders waren bij de bevalling gemiddeld 32 jaar oud. Van de kinderen kwam 92,7% à terme ter wereld, 84,8% vaginaal en 22,5% thuis. Bij de geboorte kreeg 83,8% borstvoeding.

De samenstelling van het maternale darmmicrobioom bleef tijdens zwangerschap en kraamperiode relatief stabiel. Bij de kinderen veranderde het microbioom daarentegen sterk gedurende het eerste levensjaar. Geboortewijze en voedingswijze verklaarden een belangrijk deel van deze ontwikkeling. Opvallend genoeg voorspelde de microbiële samenstelling op twee weken leeftijd niet hoe het microbioom er op zes, negen of twaalf maanden uitzag. Het lijkt er dus niet op dat de microbiële samenstelling in de eerste levensweken het latere microbioom al vastlegt, zoals tot nu toe werd gedacht.

De darm van de moeder bleek de belangrijkste maternale bron van bacteriestammen die onderzoekers ook bij het kind aantroffen. Overdracht vanuit vagina en moedermelk kwam veel minder vaak voor. Als Bifidobacterium breve echter in de vagina aanwezig was, vonden de onderzoekers dezelfde stam bij alle betreffende kinderen. Een hogere hoeveelheid van een bacteriesoort in de maternale darm verhoogde bovendien de kans op overdracht.

Een ander opvallend resultaat betrof eczeem. Moeders van kinderen die in het eerste levensjaar eczeem ontwikkelden, hadden een lagere microbiële diversiteit. Deze associatie bleef bestaan na correctie voor roken en familiaire allergische aandoeningen. Dialister invisus hing samen met een lager eczeemrisico. De geboorteplaats zelf had na rekening houden met andere geboortefactoren slechts een kleine relatie met het kindermicrobioom.

De auteurs concluderen dat de darm van de moeder een centrale rol speelt bij microbiële overdracht en mogelijk ook bij vroege gezondheidsuitkomsten. De relatie met eczeem betreft echter een eerste waarneming; het mechanisme is nog onbekend en herhaling in andere populaties is noodzakelijk. 

Referenties

Sinha T, Brushett S, Fernández-Pato A et al. Maternal influences on infant gut microbiome and health. Nature. 2026. doi:10.1038/s41586-026-10922-9.