Het ene volkorenbrood is het andere niet. Wanneer graan te fijn vermalen wordt, dan verdwijnen ten dele de gezondheidseigenschappen van vezels. Volgens onderzoek uit Nieuw-Zeeland dragen minimaal verwerkte volkorenproducten beter bij tot een stabiele bloedsuikerspiegel dan fijnvermalen volkorenproducten. Er was verder geen verschil in nutriëntprofiel. Toch zagen onderzoekers een afname in lichaamsgewicht dankzij de minimaal verwerkte granen.
Andrew Reynolds van de universiteit van Otago liet 30 volwassen mannen en vrouwen met diabetes tweemaal twee weken lang hun gebruikelijke maaltijden eten, waarin de graanproducten vervangen waren door hetzij minimaal verwerkte granen, hetzij intensief verwerkte granen. Het ging om tarwe, haver en donkere rijst.
Na het ontbijt met minimaal verwerkte granen was de bloedsuikerpiek 9% lager. De onderzoekers maten de bloedsuiker bovendien 24 uur lang, en uit die metingen bleek dat de glycemische variabiliteit lager was tijdens de periode van minimaal verwerkte granen.
Reynolds is co-auteur van twee andere publicaties rond koolhydraatkwaliteit. In The Lancet betoogde hij dat alle geraffineerde granen best vervangen worden door volkoren. Geraffineerd wilt zeggen dat de vezelfractie verwijderd is, terwijl de vezels in volkorenproducten van fijngemalen granen nog aanwezig zijn. Verhoging van de totale hoeveelheid vezels in een voedingspatroon is een belangrijk doel om de volksgezondheid te beschermen, Reynolds besluit daarbij dat volkorenproducten nuttig zijn om de vezelinname bij de bevolking te verhogen.
In een derde publicatie besluiten Reynolds en Jim Mann dat het optrekken van de vezelinname van 19 gram naar 35 gram het sterfterisico met 35% vermindert bij diabetici, gemeten over een periode van acht jaar. Een indrukwekkend resultaat, vinden ze, dit op basis van een meta-analyse met een totaal van 8300 volwassen diabetici.
Jim Mann, tevens co-auteur van de drie studies, merkt op dat we na 40 jaar onderzoek mogen besluiten dat voeding diabetes even doeltreffend behandelt als medicatie.
Åberg S, Mann J, Neumann S et al. Whole-Grain Processing and Glycemic Control in Type 2 Diabetes: A Randomized Crossover Trial. Diabetes Care. 2020 doi:10.2337/dc20-0263
Reynolds A, Mann J, Cummings J et al. Carbohydrate quality and human health: a series of systematic reviews and meta-analyses. Lancet. 2019; 393(10170):434-445 doi:10.1016/S0140-6736(18)31809-9
Reynolds AN, Akerman AP, Mann J. Dietary fibre and whole grains in diabetes management: Systematic review and meta-analyses. PLoS Med. 2020; 17(3):e1003053 doi:10.1371/journal.pmed.1003053