Voedingsgeneeskunde, jaargang 19 (2018), nummer 4

Dossier

Medicatie in drinkwater

Lange tijd heette water zuiver wanneer het niet besmet was met ziekteverwekkers. Sinds enkele decennia is het duidelijk dat water ook besmet is met chemicaliën, waaronder tal van geneesmiddelen en zelfzorgproducten ('farmaca'). Hoe drinkbaar is drinkwater dan nog? Erg drinkbaar, volgens laboratoria, maar het blijft wachten op data.

Microplastics

Het is bijna ondenkbaar om consumptiegoederen aan te treffen waarin geen microplastics zijn verwerkt. Van plastic verpakkingen tot synthetische kleding, van schoonheidsproducten tot verf en autobanden: in talloze producten vinden we microplastics terug.

Water en calorieën

Het thema van dit nummer van Voedingsgeneeskunde is water. Deze column gaat over calorieën. Past een uiteenzetting over calorieën dan wel in dit themanummer? Ja, want een calorie is gedefinieerd als de hoeveelheid energie die nodig is om 1 gram water 1 graad te verhitten (voor de preciezen: van 14,5 naar 15,5 °C). Eén gram water één graad opwarmen klinkt als niet heel veel energie. Om die reden wordt in de voeding vaak de eenheid kilocalorie gebruikt, duizend keer zoveel dus....

Vitamine C i.v. tegen kanker

De discussie rond vitamine C als kankertherapie is al meer dan 50 jaar geleden begonnen. De eerste klinische test werd uitgevoerd door Schotse chirurgen Ewan Cameron en Allan Campbell, en kort daarna kwam een samenwerking met Nobelprijs winnaar Linus Pauling tot stand. Hun studies waren niet gecontroleerd, maar suggereerden wel dat vitamine C – tegelijk oraal en intraveneus (i.v.) toegediend – overlevingskansen van kankerpatiënten verhoogt.

Bloedplaatjes

Sikkelcelziekte is een erfelijke vorm van bloedarmoede met mogelijk ernstige complicaties waaronder beroerte, pulmonale hypertensie, ernstige orgaanschade, levensbedreigende (bacteriële) infecties, blindheid en een grotere kans op vroegtijdig overlijden. De ziekte wordt meestal alleen symptomatisch behandeld, omdat de nadelen en gevaren van een beenmergtransplantatie nog niet opwegen tegen de voordelen. Diverse voedingsstoffen (waaronder omega-3-vetzuren, L-glutamine, L-arginine en zink)...

Het microbioomonderzoek lijkt op een dood spoor, maar wordt gereanimeerd door het verleggen van de aandacht vanuit een fylogenetische classificering van de microbiota naar de identificatie van functionele bacteriële elementen, waaronder metabolieten, die interactie aangaan met de gastheer. Het gaat er niet om “wie je als bacterie bent” maar “wat je doet”.

E-health

“Een integrale persoonsgerichte digitale zorgomgeving die de patiënt en zijn zorgnetwerk in staat stelt zijn gezondheid en ziekte te managen.” Dat is het gezamenlijk streven van de acht UMC's in het programma e-Health. Een greep uit verschillende landelijke ontwikkelingen op dit gebied.

Bacopa monnieri

Veel mensen ervaren geleidelijk een verminderd geheugen naarmate de leeftijd vordert. Een deel van de populatie ervaart vervolgens mild cognitive impairment (MCI). De geschatte prevalentie van MCI ligt tussen de tien en twintig procent van de ouderen boven de 65 jaar. Bij bijna de helft van de mensen met MCI worden de klachten geleidelijk ernstiger. Uit enkele longitudinale studies blijkt dat bij een substantieel deel van deze populatie het risico toeneemt op de ontwikkeling van een...

Calorieën en porties

Supersizing. In de jaren zeventig ondervonden fastfoodrestaurants dat ze meer klanten aantrokken wanneer ze grotere porties aanboden tegen een aanlokkelijke prijs.1 Ook in Europa nam de portiegrootte gestaag toe. Schotel je een volwassene een grote portie voor, dan zal hij automatisch meer eten. Portiegrootte wordt daarom aangezien als een grote boosdoener in de opmars van obesitas. Het oordeel van de wetenschap is natuurlijk veel genuanceerder.