Volgens een Zweedse cohortstudie beschermt melk niet tegen botbreuken, maar verhoogt het integendeel het sterfterisico. Deze resultaten zijn gebaseerd op enquêtes gehouden bij 60.000 vrouwen en 45.000 mannen. Belangrijk: ze vonden ook een associatie tussen melkinname en biomarkers voor ontsteking en oxidatieve stress.
De onderzoekers leggen de schuld bij lactose, meer bepaald het galactose dat uit lactose ontstaat. Ten eerste omdat gefermenteerde melkproducten wel bescherming boden tegen botbreuken en wel de sterftekans omlaag trokken, vooral bij vrouwen. Die waarneming maakt een eventueel oorzakelijk verband tussen melk en sterfte des te waarschijnlijker. Ten tweede tonen experimentele studies dat galactose wel degelijk schadelijk is. Zelfs lage dosissen galactose - overeenkomstig met 1 à 2 glazen melk bij de mens - kunnen veroudering versnellen bij muizen.
De Europese richtlijnen om elke dag een aantal glazen melk te drinken, zijn enkel gebaseerd op het calcium- en proteïnegehalte van melk, elementen die onze botten inderdaad nodig hebben. Verleden studies hebben zich nooit duidelijk uitgesproken over de impact van melk op de botten (zie bv. Bischoff-Ferrari 2011). Voor andere aspecten van onze gezondheid lijkt het verhaal iets gunstiger (bv. darmkanker en hart), hoewel nog steeds weinig overtuigend.
Dat lactose schadelijk kan zijn, werd echter al in 1980 geopperd ... (Segall 1980) Daarbij komt nog het argument dat melk niet echt tot ons natuurlijke dieet hoort. Wij Europeanen produceren dan wel lactase, dat bewijst nog niet dat melk goed voor ons is op lange termijn.
Michaëlsson K, Wolk A, Langenskiöld S, Basu S, Warensjö Lemming E, Melhus H, Byberg L. Milk intake and risk of mortality and fractures in women and men: cohort studies. BMJ. 2014 Oct 28;349:g6015. doi: 10.1136/bmj.g6015.
Schooling CM. Milk and mortality. BMJ. 2014 Oct 28;349:g6205
Segall JJ. Hypothesis is lactose a dietary risk factor for ischaemic heart disease? Int J Epidemiol1980;9:271-6.
Bischoff-Ferrari HA, Dawson-Hughes B, Baron JA et al. Milk intake and risk of hip fracture in men and women: a meta-analysis of prospective cohort studies. J Bone Miner Res. 2011 Apr;26(4):833-9