Kniekijkoperaties hebben weinig nut
Kniekijkoperaties hebben weinig nut

Een Zweeds-Deense publicatie in The BMJ leert ons dat knieoperaties quasi zinloos zijn om kniepijn te behandelen. Hoewel de pijnvermindering statistisch significant bleek, is die zo klein (-2,4 op een schaal van 100) dat ze in het niet valt wanneer de vergelijking gedaan wordt met het effect van bewegingstherapie. De meerwaarde verdwijnt al volledig als de risico's in acht genomen worden.

De meta-analyse van de onderzoekers betrof kijkoperaties die begeleid worden van een kleine chirurgische ingreep (bv. meniscusresectie). De arts heeft dan meestal een scheurtje in de meniscus gevonden met een 'degeneratief karakter'. Letsels en scheurtjes komen echter ook vaak voor bij gezonde mensen. Volgens de onderzoekers moeten we ze eerder beschouwen als een voorbode van artrose, te behandelen met beweging (drie maal per week!), goede patiëntinformatie en, dikwijls, gewichtsverlies.

Artsen hebben desondanks altijd een groot vertrouwen gehad in knieoperaties. Ze houden echter te weinig rekening met het indrukwekkende placebo-effect. Ingrijpende procedures hebben een sterker placebo-effect dan niet-ingrijpende procedures. Vele van de gedane klinische studies werden niet of onvoldoende geblindeerd.

Alsof dat niet genoeg is, nemen klinische studies amper de moeite om bijwerkingen te rapporteren! De bijwerkingen van een kijkoperatie zijn zeldzaam, maar niet onschuldig: diep-veneuze trombose, infecties, hartproblemen, longembolie en zelfs overlijden. Knieoperaties bij kniepijn zijn dus een slechte praktijk, die de laatste jaren toegenomen is - of in het beste geval, nog steeds even vaak toegepast wordt.

Referenties

Thorlund JB, Juhl CB, Roos EM, Lohmander LS. Arthroscopic surgery for degenerative knee: systematic review and meta-analysis of benefits and harms. BMJ. 2015 Jun 16;350:h2747