Veganisme niet bevorderlijk voor de botgezondheid
Veganisme niet bevorderlijk voor de botgezondheid

Twee recent verschenen onderzoeken vragen aandacht voor het onder veganisten zeer waarschijnlijke en onder vegetariërs mogelijke tekort aan calcium en vitamine D. Deze twee nutriënten zijn, naast enkele andere, essentieel voor de botgezondheid. Het ene onderzoek betrof een vergelijking tussen omnivoren en veganisten, het andere een meta-analyse van studies waarin ook de relatie tussen vegetarisme en botgezondheid aan de orde komt.

De meta-analyse omvatte twintig onderzoeken met in totaal 37.134 deelnemers. Deze werden op basis van methodologische volwaardigheid geselecteerd uit 275 onderzoeken die in aanmerking kwamen en tot november 2017 waren gepubliceerd. Gekeken werd naar de invloed van een vegetarisch en veganistisch voedingspatroon op de botmineraaldichtheid (bone mineral density – BMD) en het risico op fracturen. Vergeleken met omnivoren hadden zowel vegetariërs als veganisten een lagere BMD, gemeten in de dijbeenhals en lendenwervels. De kans op botbreuken was globaal even groot voor vegetariërs en omnivoren, maar veganisten hadden een bijna 44% hoger risico.

Dat botproblemen onder niet-omnivoren vooral voorkomen bij veganisten, blijkt ook uit gegevens over de bot-turnover, de snelheid waarmee het lichaam nieuw bot aanmaakt en bestaand bot weer afbreekt. Aanmaak en afbraak zijn normaliter met elkaar in balans, maar Deense wetenschappers constateerden in een vergelijking tussen 78 veganisten en 77 omnivoren onder eerstgenoemden een verhoogde bot-turnover, hetgeen duidt op snellere afbraak. Als belangrijkste oorzaak wijzen zij de lage inname van calcium en vitamine D aan.

Veganistisch eten doet in een land als Nederland nog niet 1% van de bevolking, maar lijkt wel in populariteit te groeien. Vaak wordt gewezen op het - zonder suppletie vrijwel onvermijdelijke - tekort aan vitamine B12 door het ontbreken van dierlijke producten. Maar ook in calcium en vitamine D kan niet afdoende worden voorzien door alleen plantaardige producten. Vitamine D is er nauwelijks in te vinden. Calcium wordt afdoende geleverd door met name groene bladgroenten, maar de opname ervan verloopt veel minder efficiënt dan van calcium uit de belangrijkste leverancier: zuivelproducten.

Referenties

Iguacel I, Miguel-Berges ML, Gómez-Bruton A, Moreno LA, Julián C. Veganism, vegetarianism, bone mineral density, and fracture risk: a systematic review and meta-analysis. Nutr Rev. 2018 Oct 29. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/30376075

Hansen TH, Madsen MTB, Jørgensen NR, Cohen AS, Hansen T, Vestergaard H, Pedersen O, Allin KH. Bone turnover, calcium homeostasis, and vitamin D status in Danish vegans. Eur J Clin Nutr. 2018 Jul;72(7):1046-1054. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29362456