NAC beschermt cellen tegen straling CT-scans
NAC beschermt cellen tegen straling CT-scans

Britse onderzoekers hebben bij muizen vastgesteld dat CT-scans een genetische impact hebben op slokdarmcellen. CT-straling verhoogt het aantal cellen met een p53-mutatie en dat kan het risico op kankercelvorming vergroten. Het antioxidant N-acetylcysteïne kan cellen beschermen tegen straling.

CT-scans zijn een bron van een lage dosis ioniserende straling waarvan tot nu toe gedacht werd dat ze weinig schade kon aanrichten. Onderzoekers van de universiteit van Cambridge hebben muizen blootgesteld aan een dosis straling die vergelijkbaar is met drie opeenvolgende CT-scans. Toen ze nadien het slokdarmweefsel analyseerden, zagen ze dat het aantal cellen met een p53-mutatie toegenomen was.

P53 is een transcriptiefactor die DNA-herstel activeert wanneer het DNA te veel beschadigd is, en die het zelfvernietigingsmechanisme van de cel in gang kan zetten wanneer die schade onherstelbaar is. Een mutatie in het p53-gen zorgt ervoor dat de cel minder gevoelig wordt voor DNA-schade en dus sneller een kankercel kan gaan vormen. Zo'n vaart loopt het meestal niet: ook gezond weefsel bestaat voor 5% tot 10% uit p53-mutanten.

CT-straling vergroot de populatie van p53-mutanten en verhoogt dus het risico op kankercelvorming. N-acetylcysteïne beschermt slokdarmcellen tegen dat stralingseffect. In afwezigheid van straling heeft NAC geen enkel effect op de p53-populatie. NAC verleent dus een cel de nodige antioxidantcapaciteit om zich in te dekken tegen straling.

Referenties

Fernandez-Antoran D, Piedrafita G, Murai K et al. Outcompeting p53-Mutant Cells in the Normal Esophagus by Redox Manipulation. Cell Stem Cell. 2019 Jul 9. pii: S1934-5909(19)30275-9