Sikkelcelziekte is een van de vormen van hemoglobinopathie, een afwijking in het zuurstofdragende eiwit hemoglobine in het bloed. De erfelijke ziekte kenmerkt zich door chronische hemolyse ofwel vernietiging van rode bloedcellen, waardoor bloedarmoede en een reeks andere, mogelijk ernstige klachten ontstaan. Aangenomen wordt dat de hemolyse wordt bevorderd door oxidatieve stress. De vraag ligt dan voor de hand of micronutriënten die ook als antioxidant fungeren, een beschermende invloed hebben op de mate van hemolyse. De onderzoekers keken daartoe naar de vitaminen A en E en naar de mineralen selenium en zink.

Deelnemers aan de studie (2012-2014) waren 51 patiënten met sikkelcelziekte. Het waren zowel mannen als vrouwen uit de Braziliaanse deelstaat Rio de Janeiro, met een gemiddelde leeftijd van rond de 49 jaar. Ruim 70% van hen had de meest voorkomende en meest ernstige vorm, homozygote sikkelcelziekte (HbSS). Bij deze vorm ligt de levensverwachting tussen de 40 en 50 jaar; bij een heterozygote vorm ligt deze zo’n 20 jaar hoger. In Brazilië worden mensen met sikkelcelziekte gemiddeld iets ouder dan 53 jaar.

De concentratie van de vier genoemde stoffen in het serum werd bepaald met hogedrukvloeistofchromatografie (HPLC) of atomaire absorptiespectrometrie (AAS). Behalve van hematologische parameters werd een analyse gemaakt van inflammatiemarkers als de hoeveelheid witte bloedcellen en de ultrasensitieve CRP-variant die zeer laaggradige ontstekingen detecteert.

Uit de resultaten bleek dat van de vier onderzochte stoffen alleen selenium van grote invloed was op de hemolyse. Het verschil met de andere drie was groot. Een grote meerderheid van de patiënten had een afdoende serumgehalte van zink (95%), vitamine E (91,8%) en vitamine A (73,5%). Daarentegen was bij 93,5% van hen sprake van een seleniumgehalte beneden de referentiewaarde. Deze lage concentratie was geassocieerd met hemolytische processen, die de toestand van de patiënt doen verslechteren en de kans op complicaties vergroten. Daarom raden de auteurs bij sikkelcelziekte aan om in de voeding een belangrijke plaats in te ruimen voor seleniumrijke voedingsmiddelen.